Kresa biała (łac. linea alba) stanowi splot włókien mięśni brzucha. Jest to kolagenowa struktura anatomiczna zlokalizowana w linii środkowej ciała rozpostartą między wyrostkiem mieczykowatym (poniżej trzonu mostka) a spojeniem łonowym.
W trakcie ciąży wraz z rosnącym brzuchem dochodzi do rozciągania włókien kresy białej, które po porodzie zazwyczaj samoistnie wracają do stanu sprzed ciąży. Jednakże często dochodzi do niepełnego zamknięcia się kresy białej, wówczas mówimy o rozejściu kresy białej.
Odpowiednie napięcie mięśni brzucha ma zasadnicze znaczenie w kontroli utrzymania prawidłowej postawy ciała oraz w równoważeniu obciążeń kręgosłupa oraz struktur i narządów miednicy. Rozejście kresy białej przyczynia się do powstawania bólu dolnego odcinka kręgosłupa jak i stanowi problem natury estetycznej.
Zmniejszenie rozejścia kresy białej powinno stać się priorytetem po porodzie, gdyż to właśnie odpowiednie napięcie mięśni brzucha jest jednym z istotnych czynników utrzymujących stabilizację centralną tułowia. Zatem, im sprawniejsze mięśnie brzucha tym mniejszym wysiłkiem stają się czynności dnia codziennego związane z opieka nad maleństwem.
Badanie rozstępu mięśni brzucha-kresy białej:
Połóż się na plecach, ugnij nogi. Ułóż palec wskazujący i środkowy jednej ręki nad pępkiem, drugą rękę podłóż pod głowę. Wykonaj wznos klatki, tzw. „brzuszek”. Utrzymuj go, a jednocześnie sprawdzaj palcami stan kresy białej na całej jej długości od pępka w górę i w dół.
Zwróć uwagę na jej:
• szerokość – norma to 1-2 palce. Powinnaś czuć, że Twoje palce są ściskane przez mięśnie. Im węższa przerwa między mięśniami, tym lepiej.
• głębokość – im mniej zapadają Ci się palce w głąb brzucha – tym lepiej. Jeśli wyczuwasz pod palcami trzewia (jelita), prawdopodobnie kresa jest uszkodzona
• opór – jeśli kresa jest np. na szerokość 2 palców, ale tkanki nie pozwalają Ci się zapaść w głąb, to prawdopodobnie kresa nie jest uszkodzona, lecz jedynie poszerzona. Jeżeli nie czujesz oporu, a jedynie jakby cienką skórę – kresa jest prawdopodobnie uszkodzona.
ROZEJŚCIE MIĘŚNI PROSTYCH BRZUCHA W CIĄŻY
Objawy:
• brzuch układa się w stożek, szczególnie podczas podnoszenia się z leżenia tyłem,
• przy wykonaniu testu rozejście ma 2,5 palca lub więcej.
Profilaktyka:
• oklejanie brzucha techniką powięziową – kinesiotaping – jako metoda wspomagająca samoleczenie i zmniejszająca ryzyko powiększenia rozejścia mięśni prostych [5, 6],
• rezygnacja z pozycji, gdzie ciężar macicy i narządów wewnętrznych będzie wywoływał nacisk na powłoki brzuszne,
• unikanie dźwigania i ćwiczeń zwiększających tłocznię brzuszną.
ROZEJŚCIE MIĘŚNI PROSTYCH BRZUCHA PO PORODZIE
Objawy:
• układanie się brzucha w stożek przy podnoszeniu się z leżenia tyłem lub odchyleniu tułowia,
• pozytywny test wykonany ok. trzeciej doby po porodzie,
• widoczne i wyczuwalne ruchy jelit blisko powierzchni skóry,
• u kobiet z małą ilością tkanki tłuszczowej na brzuchu widoczne zagłębienie w brzuchu – czasem pofałdowania skóry układają się w kształt rozejścia,
• pacjentka zgłasza inny wygląd brzucha niż przed ciążą,
• brzuch wieczorem lub po obfitym posiłku wygląda na ciążowy.
Profilaktyka:
• wykonywanie ćwiczeń terapeutycznych codziennie,
• unikanie ćwiczeń zwiększających tłocznię brzuszną, w tym dźwigania, a w razie potrzeby należy dźwigać zawsze z napiętym brzuchem,
• zabronione są klasyczne ćwiczenia na mięśnie proste, bo zbyt intensywny trening powiększy rozejście,
• unikanie ćwiczeń na mięśnie skośne brzucha, ponieważ ich przyczepem jest m.in. kresa biała, a wzmacniający się mięsień będzie skracał swoją długość i powiększał rozejście,
• zmiana nawyków żywieniowych – dieta lekkostrawna, rezygnacja z potraw wzdymających, spożywanie pięciu posiłków dziennie,
• kontrolowanie napięcia mięśni brzucha w pozycjach,
gdzie narządy wewnętrzne będą naciskały na powłoki brzuszne (przy dużym rozejściu rezygnacja), takich jak: klęk podparty, pies z głową w dół w jodze, jazda na rowerze górskim itp.,
• wstawanie z łóżka przez przekręcenie się na bok.
Leczenie:
Nie wciągaj brzucha! Ponieważ to angażuje mięśnie skośne brzucha, a my mamy pracować nad mięśniem poprzecznym i prostym brzucha. Pamiętaj, by wstawać i kłaść się przez bok.
„Brzuszki”? Jeśli tak, to pod okiem specjalisty. Fizjoterapeuta powinien dobrać odpowiednie dla Ciebie obciążenie. Jeśli podczas wykonywania nawet najlżejszych brzuszków mięśnie pracują nieprawidłowo, trzeba koniecznie włączyć terapię manualną tkanki miękkiej. Każdy przypadek jest indywidualny, dlatego szybkość uzyskania zadowalających efektów może być różna. Bywa tak, że mięśnie reagują szybko na ćwiczenia, jednak często czucie i świadomość pracy mięśni brzucha oraz mięśni dna miednicy jest taka mała, że wymaga to długiej pracy, jednak efekty również są możliwe.
Nigdy nie wykonuj na początek ćwiczeń typu: „deska” czy podnoszenie prostych nóg z podłogi – są to zbyt duże obciążenia, nawet dla zdrowych mięśni.
Rehabilitacje można rozpocząć już od pierwszych dni po porodzie, wykorzystując czas połogu wtedy jest duża elastyczność i podatność ciała na wszelkie zmiany( jest bardziej plastyczne). Im później zacznie się rehabilitację, tym trudniej i dłużej może ona przebiegać przez utrwalone nieprawidłowe nawyki.
Wskazania do operacji:
• przepuklina
• estetyka ( jeśli chcesz bardzo się jej poddać)